Przejdź do treści

Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Mrągowie

Tadeusz Runge

środa,

Tadeusz Runge

Dziś przypada rocznica śmierci podpułkownika piechoty Wojska Polskiego, dowódcy batalionu „Czata 49” podczas powstania warszawskiego, cichociemnego.

Tadeusz Maciej Runge urodził się 22 października 1898 roku w Brodach, sto kilometrów na wschód od Lwowa. W czasie nauki w gimnazjum działał w tajnym skautingu. Po wybuchu pierwszej wojny światowej jako szesnastolatek wstąpił do Legionu Wschodniego, jednak szybko został zwolniony z powodów zdrowotnych. Rok później jako mieszkaniec zaboru austriackiego został wcielony do Armii Austro-Węgier. Ukończył szkołę oficerów piechoty. Podczas służby w szpitalu wojskowym we Lwowie zbiegł i przedostał się do Królestwa Polskiego, gdzie wstąpił do Polskiej Organizacji Wojskowej. Na początku 1918 roku został komendantem Obwodu Kozienice POW.

Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę sformował ochotniczą kompanię POW i na jej czele brał udział w walkach z Ukraińcami o Lwów. Pod koniec roku jego formację włączono do 24. Pułku Piechoty. Latem 1919 roku otrzymał awans do stopnia podporucznika. W sierpniu tego roku walczył w I powstaniu śląskim w okolicach Jaworzna. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej. Po zakończeniu walk pozostał w wojsku. Odbył kursy w Centralnej Szkole Pirotechnicznej i Centralnej Szkole Strzelniczej. W 1931 roku w stopniu kapitana został przeniesiony do rezerwy. Pracował w organach administracji państwowej.

Podczas kampanii wrześniowej nie został zmobilizowany. Po wkroczeniu Armii Czerwonej do Polski wyjechał razem z rodziną na Łotwę, gdzie został internowany. Po ucieczce zdołał w listopadzie 1939 roku dotrzeć do Francji i dołączyć do formowanych polskich oddziałów. W czerwcu 1940 roku został ewakuowany do Wielkiej Brytanii. Służył w 4. Brygadzie Kadrowej Strzelców, przemianowanej następnie na 1 Samodzielną Brygadę Spadochronową. Zgłosił się do służby w kraju i przeszedł szkolenie spadochronowe, dywersyjne, strzeleckie i samochodowe. 10 listopada 1941 roku został zaprzysiężony na rotę Związku Walki Zbrojnej. Jego odlot do kraju został na długi czas zablokowany z uwagi na pracę w przedwojennej sanacyjnej administracji państwowej.

W nocy z 9 na 10 kwietnia 1944 roku w ramach operacji lotniczej „Weller 2” został przerzucony do okupowanej Polski. Razem z nim w kraju znaleźli się podporucznik Stefan Bałuk „Starba”, kapitan Benon Łastowski „Łobuz” oraz kurier Delegatury Rządu na Kraj kapral Henryk Waniek „Pływak”. Skoczków przyjęła placówka odbiorcza „Imbryk” w okolicach miejscowości Dąbrówka, kilkanaście kilometrów od stacji kolejowej Tłuszcz. Z chwilą skoku otrzymał awans do stopnia majora. Po aklimatyzacji otrzymał przydział na stanowisko kierownika Centrali Zaopatrzenia Terenu. Zajmował się zaopatrzeniem jednostek Kedywu w okręgach wschodnich.

Podczas powstania warszawskiego dowodził batalionem „Czata 49” w składzie Zgrupowania „Radosław”. Przeszedł cały szlak bojowy formacji. Brał udział w ciężkich walkach na Woli, podczas obrony Starówki dwukrotnie został ranny. 22 sierpnia jego żołnierze brali udział w ataku na Dworzec Gdański. Zostali odrzuceni silnym ogniem broni maszynowej i moździerzy. Po upadku Starego Miasta batalion „Czata 49” wraz z innymi oddziałami przeszedł kanałami do Śródmieścia. Po krótkim odpoczynku i reorganizacji Zgrupowanie „Radosław” przeszło w rejon Powiśla Czerniakowskiego. W połowie września major Runge zachorował i osłabiony przekazał dowództwo batalionu. 19 września razem ze swoimi żołnierzami przeszedł kanałami na Mokotów. 26 września jego zgrupowanie ponownie kanałami dotarło do Śródmieścia. Ostatnie dni powstania spędził w szpitalu.

Po kapitulacji wyszedł z miasta z ludnością cywilną. Po ucieczce z obozu przejściowego przebywał w podwarszawskich miejscowościach. Po wkroczeniu Armii Czerwonej prowadził działalność antykomunistyczną w organizacji NIE. Zagrożony aresztowaniem ukrywał się przed NKWD i Urzędem Bezpieczeństwa. Latem 1945 roku przez Czechosłowację przedostał się do stacjonującej w Niemczech 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Po demobilizacji zamieszkał w Londynie. W 1973 roku wrócił do Polski. Zmarł 21 grudnia 1975 w Warszawie.

Artykuł: Staże w Hiszpanii

Staże w Hiszpanii

Artykuł: Conformité Européenne

Conformité Européenne

Artykuł: Display Stream Compression

Display Stream Compression

Artykuł: High Dynamic Range

High Dynamic Range

Artykuł: PiP i podobne technologie

PiP i podobne technologie

Nasze technikum

Technik informatyk

Szkoły dla dorosłych

Nasza szkoła

Pełna oferta edukacyjna

Oferta szkoły